http://www.demorgen.be/dm/nl/15519/Innocenti/article/detail/1555416/2012/12/30/Vijf-pertinente-vragen-over-armoede-aan-professor-Danielle-Dierckx-UA.dhtml
− 30/12/12
© photo news.
Hoe arm zijn we vandaag eigenlijk, en wie heeft het dan zo moeilijk? En waarom? Vijf vragen over armoede aan professor Danielle Dierckx van het Centrum Ongelijkheid, Armoede, Sociale Uitsluiting en de Stad (OASES) van de Universiteit Antwerpen.
Niet alleen blijft de groep nieuwe armen groeien, ze hebben het vaak ook lastiger. Plots niet meer mee- kunnen, mentaal is dat heel moeilijk
Officieel leeft 15 procent van alle Belgen in armoede. Een stabiel cijfer, zo lijkt het, maar het vertelt maar de halve waarheid: steeds meer mensen hebben het lastig om rechtop te blijven in deze economische storm. "Het algemeen armoedecijfer baseert zich enkel op inkomens, en toont dus maar een deel van de realiteit", zegt Dierckx. "Want ondertussen sukkelen ook steeds meer mensen met schulden, en kloppen steeds meer gezinnen aan bij de voedselbank."
2. Is dat de schuld van de crisis?
Hét grote probleem van de crisis is de werkloosheid die ermee gepaard gaat. Bedrijven krijgen het moeilijk, gaan over de kop en mensen blijven achter zonder job. "De grote vraag is nu: wordt het nog erger, of gaan we richting herstel?", zegt Dierckx, die hierin een grote rol ziet voor de overheden. "De werkloosheidscijfers pieken, maar ondertussen zitten we met een lange lijst knelpuntvacatures die niet ingevuld geraken. Dan is er duidelijk iets mis. Wie zijn werk verliest, moet naar die openstaande vacatures geleid worden. Na amper twee jaar hoor je al bij de groep langdurig werklozen, en dan wordt het moeilijk om weer aan de bak te geraken. En het kost de overheid meer aan uitkeringen."
En dan zijn er de vele jongeren, vooral in de steden, die niet aan een baan geraken. In Antwerpen zit een kwart van de jongeren zonder werk, in Gent is dat één op vijf. Dat is veel hoger dan het Vlaamse gemiddelde, 14 procent. Een explosieve situatie, waarschuwt Dierckx. "Bovendien is de eerste werkervaring zo cruciaal voor de rest van de carrière. Wie geen job vindt of onder zijn niveau werkt, verliest zijn vaardigheden, zelfvertrouwen en ambities. We riskeren een grote groep gefrustreerde jongeren te kweken."
3. De politici zeggen nochtans dat we standhouden?
De feiten geven hen alvast gelijk. In vergelijking met landen als Portugal, Spanje of Griekenland komen we er al bij al nog goed vanaf. Maar die boodschap hoeven we volgens Dierckx niet rond te toeteren: ook wij hebben niet veel nodig om in serieuze problemen te sukkelen. "Aanpassingen aan de arbeidsmarkt, meer begeleiding van jongeren, meer aandacht voor de sociale huisvesting: er zijn zoveel domeinen waar we dringend een tandje bij moeten steken, willen we niet verder achteruit gaan."
4. Wie zijn de mensen die in armoede leven?
Het gaat om een mix: generatie-armen, waarbij ongelijkheid wordt doorgegeven van ouders op kinderen, zijn de constante in het verhaal. De andere groepen veranderen naargelang de omstandigheden: vandaag hebben vooral eenoudergezinnen, mensen met een andere etnisch-culturele afkomst, ouderen, en mensen met schulden of slachtoffers van een faillissement het moeilijk. Ook wie zijn woning huurt, loopt een groter risico - zeker nu de energieprijzen de pan uitswingen.
"De nieuwe armen zijn de mensen die een tijd geleden nog niet arm waren", zegt Dierckx. "In de jaren zeventig en tachtig, de crisisjaren, waren zij er ook." Niet alleen zal deze groep blijven groeien - tenslotte is er geen reden om aan te nemen dat het aantal echtscheidingen zal afnemen, de vergrijzing trekt zich op gang en het aandeel mensen met migratie-achtergrond groeit -, ze hebben het vaak ook lastiger.
"Het klinkt wellicht niet politiek correct, maar generatie-armen kunnen doorgaans beter om met hun situatie. Ze hebben bepaalde overlevingsstrategieën ontwikkeld, kennen de goedkope winkels. De anderen moeten hun levensstijl plots aanpassen, en mentaal is dat heel moeilijk: niet weten hoe je het financieel moet beredderen, niet meer meekunnen met je vriendenkring, minder geld kunnen uitgeven. Velen gaan zich opsluiten en vervallen in een isolement. Maar je ziet evengoed hoe sommigen de schijn ophouden, en die tweede wagen toch niet verkopen. Waardoor ze de put nog dieper maken."
5. Belanden we nu makkelijker in de financiële miserie?
Onze levensstandaard ligt nu eenmaal hoger dan vroeger, zegt Dierckx. "Een normaal middenklassegezin heeft twee inkomens nodig om een leven te kunnen leiden waarvan iedereen denkt 'die kan mee'. En het leven is duurder geworden."
Wie het met een vervangingsinkomen moet stellen - een werkloosheidsuitkering, ziekte-vergoeding of een leefloon - krijgt elke maand een bedrag dat totaal niet volstaat om normaal mee te draaien in deze maatschappij. "Wie even niet meekan, is veel kwetsbaarder geworden. Mensen die maar even in de problemen zitten en het voorheen goed hadden, hebben meestal een spaarpotje waar ze even op kunnen teren. Maar eens het geld op is, zien velen zwarte sneeuw."
Alle specialisten zijn het er dan ook over eens: in armoede vervallen is veel makkelijker dan we denken, en het is moeilijk om weer recht te krabbelen. "Al heb ik het gevoel dat we door de crisis beter beseffen dat het iedereen kan overkomen", zegt Dierckx. "Als de Fordfabriek sluit, dan ziet iedereen welke impact zoiets heeft op de mensen en de regio. Wat overigens niet wil zeggen dat dat besef zich vertaalt in meer solidariteit."
www.innocentimeal.be
www.facebook.com/innocentimeal
0 comments:
Post a Comment